← Volver

San Xil

San Gil

Camino Francés

LugoGalicia

Toma el nombre del santo de su iglesia, Xil, la forma gallega de Gil. Llegó del francés Gilles y comparte origen con Exidio, del latín tardío Aegidius.

La Guía de nomes galegos de la Real Academia Galega documenta Xil en Galicia por lo menos desde el siglo XII. Exidio continúa el latín tardío Aegidius, cuyo origen se discute; la hipótesis más extendida lo lleva al griego aigídion, “piel de cabra”, que pasó a nombrar la coraza o el escudo hechos de esa piel. El santo más conocido con este nombre es un ermitaño de origen ateniense que se retiró cerca de Arles. La abadía de Saint-Gilles-du-Gard, en uno de los caminos franceses hacia Santiago, está dedicada a él. Madoz, a mediados del siglo XIX, la llama San Gil de Carballo: una feligresía de Samos de nueve vecinos, en terreno elevado y montuoso, con la iglesia de San Gil como anejo de Santa María de Montán y un monte del mismo nombre. Anota también que el camino de Sarria a Castilla estaba mal cuidado. Hoy la parroquia se llama San Xil de Carballo y el Nomenclátor de Galicia le da un solo lugar, San Xil. Según la Xunta, el Camino Francés cruzaba Samos en origen por esta variante del norte, por San Xil y Montán, y la de Samos no se asentó como ruta de peregrinos hasta bien entrada la Edad Moderna. La memoria de Samos añade que un itinerario anónimo italiano del siglo XV ya nombra San Xil. El pueblo tiene dos grupos de casas: uno abajo, junto a la iglesia, y otro arriba, junto a la carretera por la que va el Camino.

Evolución del nombre

  1. Aegidius latín tardío nombre del santo
  2. San Gil de Carballo castellano (Madoz) siglo XIX
  3. San Xil gallego actual

Ahora en San Xil

El tiempo

…

La hora

…

Sus templos

  • Igrexa de San Xil de CarballoGil · su fiesta, el 1 de septiembre

Templos y advocaciones de Wikidata (CC0); la lista no está completa.

Lenguas y temas

Lenguas de origen

Estado del origen

confirmado

Glosario

Hagiotopónimo
Nombre de lugar formado con el de un santo. San Xil toma el del santo de su iglesia; en el mismo tramo, San Mamede do Camiño lleva el de san Mamede.
Anejo
Iglesia que depende de otra parroquial y comparte con ella cura. Madoz da la de San Gil de Carballo como anejo de Santa María de Montán.

Fuentes

  • Real Academia Galega · Guía de nomes galegos, s. v. “Xil” y “Exidio” (academia.gal/nomes)
  • Madoz, P. — Diccionario geográfico-estadístico-histórico de España y sus posesiones de Ultramar (Madrid, 1845-1850)
  • Xunta de Galicia · Delimitación do trazado e o ámbito vinculado ao Camiño Francés, separata 03, Concello de Samos
  • Xunta de Galicia · Delimitación do trazado e o ámbito vinculado ao Camiño Francés, separata 02, Concello de Triacastela
  • Xunta de Galicia, Comisión de Toponimia · Nomenclátor de Galicia (abertos.xunta.gal, datos abiertos)

Si tienes una corrección o una observación sobre esta información,
por favor escríbenos a través del formulario al pie del sitio.
Seremos cada vez más precisos gracias a tu aportación.

Camino Francés

  1. ··· hacia Santiago
  2. Barbadelo
  3. Sarria
  4. Aguiada
  5. Calvor
  6. A Furela
  7. Samos
  8. San Xil
  9. Triacastela
  10. Fillobal
  11. O Biduedo
  12. Fonfría
  13. Padornelo
  14. Hospital da Condesa
  15. ··· hacia el inicio